Talentontwikkeling op basis van een jaarplan!

Geschreven door Kenneth Smit redactie, 2 oktober 2014
Talent is waardevol, cruciaal zelfs voor het onderscheidend vermogen van je organisatie. Maar talent is grillig en laat zich lastig sturen. Talent is leergierig, maar tevens erg ongeduldig. Tal van managers zitten er mee in hun maag; talentontwikkeling. Toch ben ik van mening dat de talenten binnen je organisatie wel degelijke gestuurd kunnen worden en tevreden gehouden kunnen worden, met als gevolg grote voordelen voor je organisatie.
Talentontwikkeling
Hoofdpijn dossier

We hebben het er al vaker over gehad in onze blogs, maar het blijft zich steeds herhalen. Talenten vormen vaak helaas het hoofdpijn dossier van je organisatie. Het vergelijk met sport, en dan met name voetbal, is snel gemaakt. Nergens anders zie je zoveel vertroetelde over het paard getilde talenten als op de Europese voetbalvelden. Ze vertonen vaak raar gedrag en arrogantie omdat ze van jongs af aan attent zijn gemaakt op hun grote talent. Denk bijvoorbeeld aan Mario Balotelli, die zijn manager hoofdpijn bezorgde door onder andere met dartpijltjes naar jeugdspelers te gooien. Zijn talent staat buiten kijf, maar manager na manager bijt zich stuk op zijn onhandelbaarheid.

Is talent te managen?

De vraag die we ons dus moeten stellen is: kan talent wel goed gemanaged worden? Het antwoord is: JA! Onze eigen Louis van Gaal heeft dit tijdens het WK tenslotte nog maar eens bewezen. Door duidelijkheid te scheppen, met een heldere visie aan het werk te gaan en de talenten vertrouwen te geven, kan een stabiele organisatie worden opgebouwd. De talenten verliezen hun grilligheid en komen tot hun recht binnen je organisatie. Net als bij creatieve brainstorms is het in mijn ogen een misvatting dat er geen duidelijke planning kan plaatsvinden. Brainstormtechnieken kunnen creativiteit kanaliseren, duidelijke planningen kunnen talent ontwikkelen!

Werk met een jaarplan

We zitten in Q4 van 2014. De tijd van het jaar waarin organisaties traditioneel weer werken aan de jaarplannen voor 2015. De discussies rondom budget en capaciteit barsten weer los. Jaarplannen worden gezien als een enorme klus en last op de schouders, ze geven niet bepaald energie en kracht. Waar nauwelijks ooit aan gedacht wordt, is het schrijven van een jaarplan voor (en met) de talenten binnen je organisatie. DE voornaamste succesfactor van het Oranje van van Gaal tijdens het WK in 2014 was: het jaarplan! Van Gaal had vanaf minuut 1 een plan, en is daar niet meer van afgeweken. De talenten waren de voornaamste driver voor dit plan. En toch gaf het plan ook ruimte voor veranderingen, zoals bijvoorbeeld de veranderende opstelling. Echter, de visie en aanpak zijn altijd blijven staan. Gevolg: duidelijkheid voor het talent en een vechtlust waarbij talent en ervaring samen voor het grote doel strijden. Talent heeft namelijk, ondanks haar grilligheid, behoefte aan structuur en duidelijkheid van de manager.

Een jaarplan dus! En wat moet daar dan in staan? Ten eerste moet in een oogopslag voor iedereen duidelijk zijn welk doel centraal staat. Kijk bijvoorbeeld eens naar de planningen die Olympische sporters gebruiken. Persoonlijk talent is daar ondergeschikt aan het centrale doel, de Olympische spelen! Daar wordt naartoe gewerkt. Op het moment dat je team samen werkt naar een centraal doel, zul je in staat zijn je talenten gemotiveerd te houden. PSV talenten Wijnaldum en Depay bleven deze zomer bij PSV omdat ze samen ‘het kampioenschap wilde halen’. Kortom: een centraal doel motiveert!

Binnen het jaarplan is het centrale doel dus heilig. De aanpak (jaarplanning) die de rest van het plan vormgeeft bestaat voornamelijk uit het benoemen van de diverse talenten, en het verkennen daarvan. Durf talent te erkennen en in te zetten op belangrijke verantwoordelijke posities. Twijfel er niet aan een jong talent dat lijkt uit te blinken in het herkennen van rolpatronen binnen een projectteam, de leiding te geven over dat team tijdens een belangrijk project. Je talent moet de kans krijgen zichzelf te bewijzen, anders zal ontevredenheid volgen. Ook hier zien we tal van voorbeelden uit de voetbalwereld, waar gearriveerde spelers de voorkeur krijgen boven eigen talent, waardoor die zich niet verder kan en wil ontwikkelen.

Tot slot is het van cruciaal belang om in het plan ruimte te houden voor afwijking. Het centrale doel moet bovenaan staan, maar de aanpak dient te kunnen worden aangepast naar gelang de situatie. Of het nu om de opstelling van Oranje gaat, die net voor het WK omgegooid werd, of om de projecten binnen je organisatie……flexibiliteit is cruciaal, zolang de centrale doelen maar aan de horizon staan.